Trao đổi – Nghiên cứu
Giác ngộ như tri thức tự chứng: Khảo cứu nhận thức luận từ kinh tạng Pali, A Hàm và các nghiên cứu triết học hiện đại
Từ toàn bộ dữ liệu kinh điển, luận thư và nghiên cứu hiện đại, có thể khẳng định rằng giác ngộ trong Phật giáo sơ kỳ không chỉ là kinh nghiệm tôn giáo mà còn là mô hình nhận thức đặc thù, trong đó tri thức mang tính tự xác chứng.
-
Giác ngộ như tri thức tự chứng: Khảo cứu nhận thức luận từ kinh tạng Pali, A Hàm và các nghiên cứu triết học hiện đại
Từ toàn bộ dữ liệu kinh điển, luận thư và nghiên cứu hiện đại, có thể khẳng định rằng giác ngộ trong Phật giáo sơ kỳ không chỉ là kinh nghiệm tôn giáo mà còn là mô hình nhận thức đặc thù, trong đó tri thức mang tính tự xác chứng.
-
Định hướng phát triển truyền thông Phật giáo trong xã hội số
Trong kỷ nguyên số, truyền thông không còn đơn thuần là một công cụ kỹ thuật, mà đã trở thành một không gian hoằng pháp mới, nơi giáo lý Phật giáo được kiến tạo, diễn giải và lan tỏa trong những cấu trúc tương tác của mạng xã hội.
-
Bản thể luận vô ngã và vô vi: Hướng tiếp cận triết học cho sức khỏe tinh thần của nhân loại
Nếu Vô ngã, dựa trên nền tảng Duyên khởi, phân tách cấu trúc khái niệm về một “cái ngã” thường hằng bằng cách chỉ ra các yếu tố kết thành và vô thường của Ngũ uẩn. Đối lại nguyên lý Vô vi, trong hệ tương quan với Đạo và tính tự nhiên (ziran), đưa hành động trở về trạng thái thuận ứng với quy luật vận hành của tự nhiên, với nội tại của vũ trụ.
-
Bản chất và ý nghĩa thuật từ Śramaṇa
Như vậy Sa-môn hạnh là sự toát lên từ tâm và thân của một hành giả tu tập đúng pháp của Phật chứ không hề dùng các lối khổ hành nhằm tô điểm cho cái tôi của mình.
-
Định hướng mô hình cư sĩ hộ trì chính pháp thời hội nhập
Khi đó, cư sĩ không chỉ là người ủng hộ thụ động, mà là chủ thể có tri thức, có trách nhiệm và có năng lực đồng hành cùng Tăng đoàn trong việc gìn giữ và phát huy giá trị Phật giáo giữa đời sống hiện đại.
-
“Tiếng Việt từ TK 17: Cách dùng "bề tràng, nói khoét, nói hoặc, xác mấy, xa xác ...” (Phần 37B)
Phần này cho thấy cách dùng khá tự do của các từ Hán Việt như tràng (trường), khoát (khoét), hoặc (quốc, vực), xác (chắc) vào TK 17 qua dạng các con chữ La Tinh/Bồ Đào Nha, trong thời bình minh của chữ quốc ngữ.
-
Bảo tồn và phát huy giá trị Di sản Phật viện Đồng Dương dưới góc nhìn văn hóa phi vật thể và triết học Phật giáo
Đồng Dương vì vậy cần được tái định vị như một “không gian ký ức thiêng”, nơi lưu giữ và phản ánh hệ thống tư tưởng Phật giáo Chăm Pa, đặc biệt là tinh thần Đại thừa với trung tâm là lý tưởng Bồ-tát và lòng từ bi cứu độ.
-
Hệ triết lý cộng sinh của người Khmer Nam Bộ qua truyện cổ tích
Thông qua phân tích các mô thức hành vi lặp lại trong truyện cổ tích, nghiên cứu cho thấy sự hình thành một logic ứng xử đặc trưng, trong đó hành vi không hướng tới đối kháng hay cưỡng chế, mà thiên về hóa giải, cân bằng và duy trì quan hệ.
-
"Giáo sĩ AI" và "Chiến sĩ tiktok" truyền đạo (P.2)
Nếu công nghệ là công cụ khuếch đại thông tin, thì nhận thức xã hội chính là “lá chắn mềm” để kiểm soát tác động của nó. Khi mỗi cá nhân có đủ tỉnh táo và kỹ năng, các hiện tượng như “tà đạo số” sẽ khó có thể lan rộng gây ảnh hưởng sâu sắc...
-
"Giáo sĩ AI" và "Chiến sĩ Tiktok" truyền đạo (P.1)
Vấn đề không chỉ dừng lại ở sự sai lệch trong truyền bá tôn giáo, mà còn là nguy cơ hình thành một môi trường thông tin độc hại, nơi mê tín được hợp thức hóa dưới vỏ bọc công nghệ, còn nhận thức xã hội bị dẫn dắt theo những quỹ đạo thiếu kiểm soát.
-
Góc nhìn Dzongsar Jamyang Khyentse Rinpoche về sự suy giảm Phật giáo
Cá nhân tôi cho rằng điều tốt nhất là khởi tâm nguyện chân thành vì sự giác ngộ của tất cả chúng sinh và vì sự gìn giữ, phát triển của Chính pháp. Ngoài ra, tôi không thấy phật tử hay các nhà lãnh đạo Phật giáo có thể làm được nhiều hơn.
-
Ảnh hưởng của MXH ở Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số
Mạng xã hội góp phần mở rộng khả năng kết nối xã hội, tăng cường sự tương tác giữa các cá nhân và nhóm cộng đồng, thúc đẩy tinh thần tương thân tương ái...
-
Lễ hội Khmer ở Nam Bộ: Từ di sản văn hóa đến thiết chế phát triển trong kỷ nguyên mới
Bởi lẽ, khi hồn lễ hội còn, thì mạch nguồn văn hóa còn chảy; khi lòng dân vững, thì nền tảng phát triển của đất nước luôn bền chắc trong mọi hoàn cảnh.
-
Nhẫn nhục - phương thức đình chỉ các tác nhân gây hại thân tâm
Nhẫn nhục không chỉ có giá trị đạo đức mà còn đóng vai trò như một cơ chế tâm lý nhận thức giúp ổn định đời sống nội tâm và định hướng hành vi theo chiều hướng thiện.
-
Sơ quát về Trí Tuệ trong đạo Phật qua Duy Thức Học
Đạo Nhất ngạc nhiên: “Mài gạch đâu có thể thành gương?”. Tổ liền nói: “Ngồi thiền cũng đâu có thể thành Phật?”.
-
“Tà đạo số” và thị trường tâm linh biến tướng
Quản lý chặt chẽ nhưng đúng pháp luật, đấu tranh kiên quyết nhưng có cơ sở khoa học đó là con đường duy nhất để giữ vững “chủ quyền tinh thần” trong kỷ nguyên số.
-
“Tu hành” trên SmartPhone và hiện tượng thao túng niềm tin
Khi một chiếc smartphone có thể trở thành “pháp tòa”, thì mỗi người cũng phải tự hỏi: mình đang tiếp cận Chính pháp – hay đang bị dẫn dắt bởi một hình thức tinh vi hơn của vô minh.
-
Lý thuyết trò chơi và khả năng ứng dụng quan điểm Phật giáo giữa Mỹ-Iran
Trong khung lý thuyết trò chơi, trạng thái hiện nay gần với một cân bằng Nash xấu, nơi Mỹ tiếp tục chọn sức ép tối đa còn Iran tiếp tục chọn kháng cự, bởi bên nào nhượng bộ trước cũng phải trả giá lớn về thể diện và an ninh.
-
Khoảng trống pháp lý về hoạt động tôn giáo trên không gian mạng
Vì vậy, cần khẳng định rõ, quản lý bằng pháp luật không phải là thu hẹp quyền tự do, mà là thiết lập “hàng rào bảo vệ” để quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo được thực hiện đúng bản chất, đúng pháp luật và không bị biến tướng.
-
Não bộ được “lập trình” thế nào: Vì sao chúng ta ngày càng khó tập trung?
Sự chú ý, tưởng như là một khả năng tự nhiên, thực chất đang trở thành một “tài nguyên” quý giá, bị tranh giành và khai thác trong thời đại số.
Bài đọc nhiều
- Thư mời viết bài Hội thảo “Giáo hội Phật giáo Việt Nam (1981-2026): 45 năm thành tựu và định hướng phát triển trong kỷ nguyên mới”
- Giác ngộ như tri thức tự chứng: Khảo cứu nhận thức luận từ kinh tạng Pali, A Hàm và các nghiên cứu triết học hiện đại
- Hiểu đúng về “vô thường” trong đời sống
- Hành trạng Lục Tổ khai sáng và kế thế Tổ Đình Sắc Tứ Thiên Ấn - Quảng Ngãi
- Đóng góp của Hòa thượng Thích Huệ Thành đối với Đạo pháp và Dân tộc
