Người xưa có câu "cúng quanh năm không bằng rằm tháng Giêng", cùng với đó là mâm cỗ cúng, bài văn khấn rằm tháng Giêng rất thành tâm, đầy đủ.
Với quan niệm "đầu xuôi đuôi lọt", coi trọng cái ban đầu, người Việt tin rằng nếu đi lễ chùa, chuẩn bị mâm cúng thịnh soạn ngày rằm tháng Giêng thì cả năm sẽ được may mắn, phước lành.
Do tín ngưỡng, tôn giáo và ngành nghề khác nhau nên lễ bái rằm tháng Giêng của từng gia đình cũng khác nhau. Gia đình theo đạo Phật thì họ sẽ lễ chùa bái Phật. Nhiều gia đình cúng Thổ Công, Thần Tài hoặc âm hồn các đẳng trong ngày rằm đầu năm.
Dù cúng bái ra sao thì điều bắt buộc phải có ở mỗi gia đình đó là cúng gia tiên. Việc cúng ngày rằm tháng Giêng là dịp gia chủ bày tỏ lòng thành kính với ông bà, cha mẹ, cảm ơn những người trên đã phù hộ đỗ trì cho gia đình, con cháu được mạnh khỏe, làm ăn phát đạt trong năm.
Văn khấn cúng rằm tháng giêng.
Văn khấn rằm tháng Giêng
Dưới đây là bài văn khấn rằm tháng Giêng theo "Văn khấn cổ truyền Việt Nam" - NXB Văn hoá Thông tin.
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.- Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.- Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành Hoàng, ngài Bản xứ Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân cùng chư vị Tôn thần.- Con kính lạy Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, Thúc Bá Đệ Huynh, Cô Di, Tỷ Muội họ nội họ ngoại.Tín chủ (chúng) con là: …Ngụ tại: …Hôm nay là ngày Rằm tháng Giêng năm…, gặp tiết Nguyên tiêu, tín chủ con lòng thành, sửa sang hương đăng, sắm sanh lễ vật, dâng lên trước án.Chúng con kính mời ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân, Ngũ phương, Long mạch, Tài thần. Cúi xin các ngài linh thiêng nghe thấu lời mời, giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành thụ hưởng lễ vật.Chúng con kính mời các các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, chư vị Hương linh gia tiên nội ngoại họ… nghe lời khẩn cầu, kính mời của con cháu, giáng về chứng giám tâm thành, thụ hưởng lễ vật.Tín chủ con lại kính mời ông bà tiền chủ, hậu chủ tại gia về hưởng lễ vật, chứng giám lòng thành phù hộ độ trì cho gia chung chúng con được vạn sự tốt lành. Bốn mùa không hạn ách, tám tiết hưởng an bình.
Khấn xong, vái 3 vái.
Danh sách đồ lễ cúng, bao gồm:
- Hương: Các loại hương đốt có hương thơm.
- Hoa: Các loài hoa có hương thơm (không kiêng về tên hoa và số lượng).
- Trà: Nước trà tỏa hương của sáu vị là đắng, cay, chua, chát, mặn, ngọt là sáu vị nuôi sống tất cả chúng sinh.
- Quả: Số lượng tùy ý không kiêng kị 2 quả hay 4 quả,... Nên cúng quả đã chín vì có hương từ vị để vong linh thọ hưởng, quả xanh chưa có hương thơm của vị (tránh tình trạng biến ban thờ thành chỗ cất đồ).
- Thực: Bánh chưng, xôi hoặc một bát cơm hoặc mâm cơm chay, bánh kẹo, sữa tươi, các loại nước trắng, nước ngọt (không bia, rượu).
Lưu ý: Các đàn cúng lễ không sát sinh, không đốt tiền vàng, mã, giấy sớ.
Tham khảo: "Văn khấn cổ truyền Việt Nam" - NXB Văn hoá Thông tin.
Thiện Minh (Tổng hợp - Sưu tầm)
Những hình thức này mang giá trị văn hóa - đạo đức - truyền thống, góp phần giữ gìn nền nếp gia đình và xã hội. Tuy nhiên, cần hiểu rằng đó không phải là cốt lõi giải thoát mà đức Phật tuyên thuyết.
Trải qua nhiều thế hệ, đi qua nhiều quốc độ với muôn ngàn kiểu sống và sinh tồn khác nhau. Những lời vàng Phật dạy, dù có chia ra nhiều ngã rẽ khác nhau nhưng cũng đều có chung một vị giải thoát sâu mầu.
Và cũng như con ngựa, nếu được chăm sóc và rèn luyện đúng cách, con người có thể đi đường dài một cách vững vàng. Sự nhàn hạ bền vững chính là trái quả của nếp sống có kỷ luật, có chính niệm và có trí tuệ.
Lấy “Sơ Tâm” làm điểm tựa, ta có thể làm mới mình mỗi ngày, để mỗi bước chân trên hành trình nhân sinh đều là một sự khởi đầu thiện lành, nhẹ nhàng, vững chãi và thấm đượm tuệ giác Phật giáo.
Và vì thế, khi nói với nhau “Thầy đã nhập thất”, chúng con không thấy buồn mà chỉ thấy lòng mình được nhắc nhở dịu dàng rằng giữa nhân gian nhiều chuyển động, tĩnh lặng vẫn luôn là nơi để trở về...
Khép lại những ngày tất bật, cầm trên tay đòn bánh tét Khánh An, nghe kể lại chuyện đêm mưa giữ lửa, bỗng thấy lòng mình bình an lạ thường. Một mùa xuân mới đang về, được dệt nên từ những sợi lạt buộc chặt tình người như thế.
Đi chùa đầu năm, nếu có một lời nguyện, có lẽ đó không nên là lời xin cho mọi thứ suôn sẻ, mà là lời nhắc nhở: trong năm mới này, tôi sẽ sống có trách nhiệm hơn với từng hành động của mình. Tôi sẽ gieo những hạt giống mà tôi mong thấy kết quả trong tương lai.
Giữa mười chữ “T” nhiều xung lực, chữ “Tự” nổi lên như một cách tiếp cận dung hòa: tự tin, tự lực, tự cường, tự chủ. Dưới ánh sáng Phật học, đó chính là tinh thần tự giác - tự độ - không ỷ lại vào ngoại lực.
Cái cảm giác the the của đầu năm mới còn vương và sương vẫn ương bướng chưa chịu rời đi khi mỗi sớm mai thức dậy nhưng phố phường khắp nẻo đã bắt đầu có những ánh nắng chở che.
Bình luận (0)